Pagina-afbeeldingen
PDF

* WOUD (HET), boerderij in de Beemster, beslaat, met de daartoe
behoorende gronden, eene oppervlakte van 16 bund. 85 v. r. 79 v. ell.
WOUD (LAAG-), gem., prov. Gelderland. Zie Groenevelt. W.
* WOUD ("T), geh., gem. Bergen, telt 14 h, en ruim 90 inw.
* WOUD ("T), prov. Noord-Braband, ligt ook onder de gem. den
Dungen en Schijndel, en bevat, behalve een aantal bosschen van
eiken-, mast- en andere boomen, benevens hakhout, eene groote uit-
gestrektheid bouw- en weiland en heidevelden, waarop gevonden wor-
den 51 groote en kleine boerderijen, met haar aan- en bijbehooren,
alles eene oppervlakte beslaande van 595 bund. 45 v. r. 85 v. ell.,
als : onder Berlicum-en-Middelrode 279 bund. 5 v. r. 59 v. ell.; onder
den Dungen 71 bund. 75 v. r. 44 v. ell. en onder Schijndel 42 bund.
64 v. r. 82 v. ell. Men vindt in dit woud veel wild en gevogelte,
als ook adders of slangen, doch geene gevaarlijke.
* WOUDBUREN , buurs, prov. Friesland, telt 6 h.. en ruim 40 inw.
- WOUDEN (HET DEPARTEMENT-DER-). Reg: 5, staat : het
dorp lees: het dep.
' WOUDRICHEM. Van oudsher heeft deze stad het regt der vis-
scherij op de Merwede, als : 1° van de Maas tot aan de raailijn tus-
schen de torens van Arkel en Almkerk en 2° de zuidelijke helft van
het gedeelte dier rivier, begrepen tusschen de raailijn der scheiding van
het land van Arkel en den Alblasserwaard en den Langendam boven
Steenenhoek – De inundatiesluis in den Maasdijk buiten Woudrichem,
is wijd in den dag 8 ell. over de frontmuren gemeten, diep op den slag-
balk 1.245 ell. onder A. P. Het dijks noodpeil is aldaar 5.82 el boven
A. P. Zij heeft een paar waaijerdeuren en twee rijen schotbalken en
daarover ligt eene vaste houten brug, lang 9.45 en breed 5.76 el.
WOUDSEND, kadast. gem., prov. Friesland, kw. Westergoo, griet.
Wymbritseradeel, arr. en kant. Sneek, bevattende de d. Woudsend,
S m alle brugge, I n dijk en Ype kol s ga , en, volgens het kadas-
ter, eene oppervlakte beslaande van 1586 bund. 57 v. r. 50 v. ell.,
waaronder 1085 bund. 70 v. r. 24 v. ell. belastbaar land.
* WOUDSEND-YPEKOLSGA-SMALLEBRUGGE-EN-INDIJK. De eer-
ste, die in deze gem. het leeraarambt heeft waargenomen, is geweest
Melchior CLANT . die hier waarschijnlijk reeds in 1596, doch zeker in
1599 in dienst was en in het jaar 1605 naar Goingaryp vertrok.
WOUTHUIS, buurs., prov. Gelderland. Zie Woudhuis. W.
* WOUWSCHE-PLANTAADJE beslaat eene oppervlakte van 851 bund.
52 v. r. als: onder Wouw 511 bund. 15 v. r.; onder Bergen-op-Zoom
156 bund, 5 v. r. 60 v. ell. en onder Huibergen 164 bund. 15 v. r.
40 v. ell. Het daarin staande heerenhuis is reeds in 1845 gebouwd.
De Heer De Cxtens te Antwerpen heeft het voor 120, 100 guld, gekocht.
* W RINS is thans niet meer bekend. «,
WULFTSHUIS, voorm. kloost. te Zutphen. Men noemde het al-
dus naar de stichteres, zekere weduwe De WulvEN , ofschoon het meest
bekend was onder den naam van HEER-HENDRIKshuis, naar den eer-
sten bestuurder Hendrik van Heusden. Dit gebouw werd bewoond door
Franciskaner-Nonnen en is nog gedeeltelijk in wezen, als hebbende
het O u d e - Ga s t h u is en het Pesthuis, nu met het Nie u w e-
Ga s t huis in een en ringmuur besloten, gedeelten daarvan uitgemaakt.
* WULPEN , in het Vrije-van-Sluis, staat : Zie WULPEN. lees :
Zie WULPEN-PoLDER.
* WULVEN (OUD-), voorm. afzonderlijke heerl. is groot 151 bund.
20 v. r. 5 v. ell., belastbaar land, telt 5 h.. en 40 inw.
XIIJ. Deel. 79

* WULVERHORST, heerl., bevat alleen het adell. h. Wul ver-
horst, met de daartoe behoorende gronden, eene oppervlakte be-
slaande van 74 bund. 16 v. r. 52 v. ell.
* WULVERHORST , meest bekend onder den naam van WLooswIJK-
EN-DE-HAAR, pold., paalt N. aan de gem, Woerden en Linschoten,
Z. O. aan Linschoten en Snelrewaard, Z. aan de gem. Papekop, W.
aan de gem. Woerden. - Deze pold. is groot 554 bund. 50 v. r. 69
v. ell.; telt 14 h., waaronder 10 boerderijen, en watert uit door eene
sluis op de Vaart-van-Linschoten. Het land ligt 1,40 ell. onder A. P.
WUURDEN (DE), bouwhoeve, prov. Gelderland, gem. Elst, be-
slaande, met bouwmanswoning, met daaraan verbonden heerenhuis en
daarbij gelegen bouw- en weilanden, eene oppervlakte van 55 bund.
* WYGEEST telt 70 h.. en 540 inw.
* WYKEL. Bl, 658, reg. 19 van onderen, staat : I Kon. X,
vers 16. lees : I Cor. X, vers 16.
* wYKELER-YBERT lees: WYKELER-IJBERT. Het ligt 5; u.
Z. Z. W. van Sneek.
WYLREHOF, boerderij, prov. Limburg. Zic Wiel beanor. W.
* WYMBRITSERADEEL telt 12 (niet 11) Herv. gem.
* WYN-HORNSTERA-ZIJL, lees : WYNHORNSTER-ZIJL, – Het is
thans eene sloot of waterlossing, met steen en brug in den Zuider-
straatweg, scheidende de st. Leeuwarden van het d. Huizum.
* WYNJETERP of Wissierenp ligt N. O. van Heerenveen. - De
Leidijk bestaat niet meer.
* WYNS komt bij Latijnsche schrijvers onder den naam van WINE-
NiA voor. De Doopsgez. aldaar behooren tot de gem. van Leeuwarden.
WYSTERLAND, naam, onder welken het d. Westerland, op het
eil. Wieringen, in een handschrift van de Utrechtsche kerk voorkomt,
Zie West EnLAND. W.
* WYTEL (HET) staat : Zie Twvtel, lees : Zie Twistel,
* WYTENDENGHERADEEL, lees : WYTENGHERADEELE,

[ocr errors]

YAHUDI of Daewumba, st. in Afrika, in Opper-Guinea, aan de
Goudkust, rijk Dagoumba.
* YANEN , Huang of Dianeng is ruim 1885 elt. hoog.
YBERT (SONDELER en WYKELER). Staat: twee b. lees: geh. en b.
* YDARDELRA DELLE lees : YDARDERA DELLE. -
* YECKSCOT. Staat : Zie Jekschot. lees : Zie Jrckscnor.
YEMSWOLDE of Yenswoude, b., prov. Friesland. Zie Eenswoupe. W.
- YERSEKE, gem. Reg. 26, staat : 104 lees: 1040 – Bl, 669,
reg. 5, staat; 1525 lees : 1524
* YERSEKE (BREEDE-WATERING-BEWESTEN-) paalt N. aan den
Goessche-polder en den Wilhelmina-polder, N. O aan de Ooster-Schelde,
O. aan het Verdronken Zuid-Beveland, Z. 0. aan den Molen-polder,
den Tolsende-polder en de Watering van Kruiningen, Z. aan de Wes-
ter-Schelde, de Watering van den Willem-Annapolder en 's Graven-
polder, Z. W. aan den Buiten-polder-van-Nisse, de Watering van
Heinkenszand c. a. en N. W. aan den Perponcher-polder. Deze wa-
tering is groot, volgens het kadaster, 9445 bund. 97 v. r. 47 v. ell.,
waaronder 8904 bund. 47 v. r. 79 v. ell schotbaar land. Men telt

daarin ruim 200 boerderijen en hij watert uit door cene houten en
twee steenen sluizen, op de Ooster-Schelde. Het bestuur bestaat uit
eenen Dijkgraaf. tien Gezworenen en eenen Penningmeester tevens Griffier.
YESSE, voorm. kloost. in het Westerkwartier, prov. Groningen.
Zie MARA's KAMP. W. .
* YLEKEN, lees: YLEKE,
YLST, kadast. gem., prov. Friesland, kw. Westergoo, arr. en
kant. Sneek, bevattende niets dan de gem. Ylst en alzoo eene opper-
vlakte beslaande van 715 bund. 10 v. r. 77 v. ell., waaronder 671 bund.
25 v. r. 58 v. ell. belastbaar land.
* YLST, kerk. ring, reg. 4, staat: Follega, lees : Folsgara,
* YLST, gem. heeft ook eene teer- en pikkookerij. - Er ligt al-
daar eene houten brug, met steen en landhoofden over de Kerksloot,
in den grooten weg van Leeuwarden naar de Lemmer. - Bl. 672, reg.
17 van onderen, staat : ScuELTE van L1AUKEMA lees : ScHELTE vAN LIAuc-
KEMA – Reg. 11 en 10 van onderen, staat: Schenk, lees : Schenck, –
Bl. 674, reg. 11 van onderen, staat: ABRAHAnus FREDERicus SchuERMAN,
lees : ABRAHAn Frederik van SchuamAN, - Bl. 675, reg. 15, staat :
Richt HYves , lees: Richt HEYNEs,
* YMSWALIDA. Staat : Zie EEMswouD. lees : Zie EEMswoUDE.
• YPEKOLDEGE - lees: YPEKOLDESGE,
* YPENBUURSTER-MEER (HET), ligt 10 min. van Parrega.
YSLUMBUREN, geh., prov. Friesland. Zie EsELEmanuREN. W.
YTENS, d., prov. Friesland. Zie Irens. W. -
'YTSUM ligt 10 min. N. W. van Wolsum en telt 2 b. en 20 inw.

[ocr errors]

ZAAG (DE GROOTE-), plaat in de Wieuwe-Maas, prov. Zuid-Hol-
land, deelende dit water in twee vaarwaters, het noordelijke genaamd
de Bakkerskil of Noord-van-Crimpen en het zuidelijke de Vuilpook.
Zie dat woord.
* ZAAN (OOST-). Staat : Zie Oostzaan. lees : Zie OostzAAN. -
* ZAANDAM. Bl. 15. De R. K. stat, telt 1 100 zielen, onder welke
ongeveer 780 Communikanten. - Men telt er 60 R. K. van de Oude-
Clerezij, onder welke ruim 50 Communikanten, - Bl. 22. De kerk
der R. K. van de Oude-Clerezij is aan de H. MARIA MAGDALENA toege-
wijd. Na de scheuring tusschen de Katholijken in 1724 ontstaan,
verbleef die kerk aan de R. K. der Oude-Clerezij, terwijl de anderen
zich van toen af van de kerk aan het Kalf bedienden en eerst in 1784
de in het Wbk. vermelde kerk bekwamen.
* ZAANDIJK. De Predikant Johannes Coops werd in 1692 Emeritus.
ZAANEN, heerl., prov. Woord-Holland. Zie ZANEN. W.
ZAANSCHE-POLDER, pold., prov. Zuid-Holland. Zie GRoote-
PoLDER (DE). W.
ZAATEN (DE), bij het kadaster DE ZATEN, gronden, prov. Zuid-
Holland, arr. en kant. Gouda, gem. Reeuwijk, palende N. aan de
Broekvelden van-Zwammerdam, O. aan Alijs-ambacht, Z. aan 'sGra-
venbroek, W. aan Groot-Oud-Reeuwijk, in den Polder-van-Reeuwijk,
van welke laatste het een gedeelte uitmaakt. Het beslaat eene opper-
vlakte van 55 bund.
* ZACHARIAS-POLDER EERSTE GEDEELTE, ZACHARIAS-POL-
DER TWEEDE GEDEELTE en ZACHARIAS-POLDER DERDE

GEDEELTE. Deze polders zijn aldus genoemd naar den Heer Zacha-
aias Paspooar, tijdens de bedijking te Middelburg wonende.
ZAKSCHE-GAT (HET), water in het eil. Zuid-Beveland, prov.
Zeeland, gem. Driewegen-en-Coudorpe, in eene zuidwestelijke rigting
de polders Woord- Blazekop en West-Blazekop doorloopende. Het is
vermoedelijk een overblijfsel van het voorin. vaarwater de Zurake.
ZALKSCHE-SLUIS (DE), sluis, prov. Overijssel, gein. Zalk-en-
Veecaten, in den linker IJsseldijk, nabij Zalk, is wijd 1,02 ell.
met twee drijfdeuren.
* ZALLA NI)-DRENTHE-EN-GRONINGEN. Men heeft in dit aartspr.
45 kerken, 6 bij kerken en 1 kapel, welke door 45 Pastoors en 15 #
pellaans bediend worden.
ZALLANDSCHE-WETERINGEN (DE), onderscheidene waters, prov.
Overijssel, als: de Nieuw e-w e te ring, de O u de-wetering, de
Zand - we te ring, de Kolk - we te ring, de S t een - we tering
en de Ho n de mot s - we tering of Raal te r-wetering, die
zich onderling vereenigen en van de Geeren af, onder den naam van
Nieuwe-wereRise naar Zwolle loopen, om verder het Zwartewater te
vormen. Zij zijn bevaarbaar door schuitjes van 5-4 last. - Zie
verder deze woorden.
* ZALT-BOMMEL beter Zalt-Boemel , gem., heeft 1155 bund. 57
v. r. 5 v. ell. belastbaar land. Men heeft er eene boek- (geen plaat-
en steen-) drukkerij en er is nog slechts ééne looijerij. Bl. 50. De
R. K. kerk is, even als de pastorij , in 1858 aanmerkelijk verbeterd. -
De afdeeling van het Nederlandsch-Bijbelgenootschap telt 10, die van
het Nederlandsch-Tractaatgenootschap 6 en van het Nederlandsche-
Zendelings-genootschap 8 leden. Bl. 51. Nicolaas van Ravestein is in
1661 (niet in 1601) geboren.
ZAND, geh., prov. Noord-Braband, gem. Son-en-Breugel, 12 min.
W. van Son.
* ZAND (HET), gem. Bakel-en-Milheze, telt 4 b. en ongeveer 40 inw.
* ZAND (HET), pold., gem. Ridderkerk, is groot, volgens het ka-
daster, 74 bund. 28 v. r. 65 v. ell., waaronder 67 bund. 40 v. r.
85 v. ell. schotbaar land en watert uit door twee steenen sluizen, wijd
1,26 à 1,28 ell., op de Noord.
ZAND (HET), buit., prov. Limburg, gem. en 20 min. Z. W. van
Herten : eene oppervlakte beslaande van 7 bund. 1 v. r. 25 v. ell.
- ZAND (HET) of her Zandt, voorm: heerl., beslaat, volgens het
kadaster, eene oppervlakte van 18 bund. 78 v. r. 87 v. ell. belast-
baar land. - In deze heerl. staat het zoo gunstig bekende Instituut
voor R. K. jongeheeren, hetwelk thans 100 leerlingen telt. Zie Kar-
wiJKEN-EN-het-zAND (DE BEIBE). W. -
ZANDBERG, b., prov. Overijssel, gem. en # u. O. van IJsselmui-
den, met 44 h, en ruim 260 inw. Deze b. maakt een gedeelte van
het geh. de Plas-en-Zandberg uit.
ZANDBERG, geh., prov. Limburg, gem. en 10 min. Z. van Maas-
bree; met 10 h.. en ongeveer 80 inw.
• ZANDBERGEN, buit, gem. Rosmalen, beslaat, met de daartoe
behoorende gronden, eene oppervlakte van 12 bund. 19 v. r. 18 v. ell.
ZANDBERGEN , buit., prov. Gelderland, gem. en 1 u. N. van Bar-
neveld, E u. van Voorthuizen, eene oppervlakte beslaande van 48 bund.
ZAND BULTEN , geh., prov. Friesland, kw. Oostergoo, griet- Kol-
lumerland-en-Nieuw-Kruisland, # u. Z. van Westergeest, waartoe
het kerkelijk behoort; met 25 h.. en ruim 220 inw.

ZANDBUREN, geh. op het eil. Wieringen, prov. Woord-Holland, em. Wieringen, t u. Z. van Westerland, met 10 h.. en 50 inw. ZANDE (GROOT-), buit., prov. Gelderland, gem. en 1 u. O. van Hummelo, # u. Z. van Keppel, waartoe het kerkelijk behoort; eene oppervlakte beslaande van 8 bund: 51 v. r. * ZANDKANT, b., gem. Helvoirt, bestaat uit 2 h., met 15 inw. ZANDPAD, b., prov. Moord-Holland, gem. en 1 u. van Waarden ; met 8 h.. en 60 inw. * ZAND-POLDER. Reg. 4 staat : 1582 lees: 1682 * ZANDPOORT ligt niet Z. maar N. van Haarlem. - De Herv. kerk staat op een hoekje grond, door den Heer Mr. JAN BoxDr ten geschenke gegeven. In Mei 1846 is aan deze kerk eene consistorie gebouwd. De astorie zou, naar men wil, vroeger eene consistorie geweest zijn. * ZANDT ('T). Bl. 81, reg. 7 en 8, staat : Uithuizen-en-Appingedam. lees: Uithuizen en Appingedam. ZANDT (HET), geh., prov. Zuid-Holland. Zie Zann (net). W. en A. * ZANDVOORT. Bl. 84, liet orgel in de Herv. kerk is den 16 December 1849 ingewijd. Het is door den Heer A. Knipscheen te Amsterdam vervaardigd en munt uit door sierlijke eenvoudigheid en welluidenden toon. ZANDVOORT, geh., prov. Drenthe, genu. en 18 u. Z. O. van Anloo ; met 13 h.. en ruim 70 inw. ZANDWEER, d., prov. Groningen. Zie Zandeween. W. SZANEWEER , verkeerde spelling van Zandweaven, geh., prov. Noord-Holland. Zie ZANDwERvEN. W. ZATEN (DE), gronden, prov. Zuid-Holland. Zie Zaaren (DE). * ZEDERIK-KANAAL. De gewone zomerstand is 0,80 ell., boven A. P. en 0 60 ell. onder Zederikpeil. De stoommachine aan den Arkelsche-dam dient om den Zederik boezem uit te malen, indien de stand van de Linge te hoog is, om het water door de schutsluis daarop af te laten. ZEEDIJK (DE) of De Winterdijk, dijk in de Langestraat, prov. Noord-Braband, gein. Raamsdonk, Waspik, Capelle, Vrijhoeve-Capelle, Sprang, Besoijen, Waalwijk, Baardwijk, Wieuwkuik-en-Onsenoort en Vlijmen, in eene oostelijke rigting loopende van Raamsdonk naar Vlijmen. Daarover loopt de klinkerstraatweg van Geertruidenberg naar 's Hertogenbosch. * ZEEDIJK (AAN-DE-) is cene buurs. geen geh. * ZEEDIJK (DERDE-. Staat : Zie Bildtdijk (Tweede). lees : BilotDIJK (EEastE-). * ZEEDIJK (TWEEDE-). Staat : Zie Bilbrouk (Oude-). lees : Zie Bildtdijk (Nieuwe-). ZEEDIJK-EN-DE-HULK , b.. prov. Woord-Holland, gem. Berkhouten-Baarsdorp, 1 u. Z. van Berkhout, met 5 h., 5 bewoonde watermolens, en ongeveer 60 inw. ZEEDUIN, buit. op het eil. Walcheren, prov. Zeeland, gem. en 20 min. N. O. van Oostkapelle groot 70 bund. 98 v. r. ZEEDUINEN, geh., prov. Zuid-Holland, gein. Wassenaar-en-Zuidwijk, 14 van Wassenaar, met 15 in de duinen verspreid liggende h. en 90 inw. ZEEHONDEN-GAT (HET), kil in den Biesbosch, prov. Zuid-Hol. land, gem. Wieldrecht, uit het Zuid-Maartensgat voortkomende en in eene zuidzuidwestelijke rigting tusschen de Zeehondenplaat en den Beneden-Noorden-Eisplaat doorloopende , om zich in het Voordiep te ontlasten.

« VorigeDoorgaan »