Pagina-afbeeldingen
PDF
[ocr errors]

ervan 51 | 1. i hinta siektis, en bijr en #ik, lid, al schrik ene hiek

jes, uit en j!

imalat el tot – in sch suf a htte van op n stof beroofd op is trof in nvol ge eintum mago via Ado is. "

w: * strow te lijf duist

Tijft
info

is 2

n?! di |f

AELSUM, d., prov. Friesland. Zie Aalsum. W. AEMINGA, voorm. state, prov. Friesland. Zie Eminga. W. AEMSFORT, oude naam van de st, Amersfoort, prov. Utrecht. Zie Amersfoort. W. en A. AEMSTELREDAM, oude naam van de st Amsteanan, prov. MoordHolland. Zie AmstERDAM. W. en A. AEMSVEEN . veen, prov. Overijssel. Zie Amsveen. AENGEHORREN, geh. in Fivelgo, prov. Groningen, arr., kant. en 24 u. Z. W. van Appingedam, gem. en # u. W. ten Z. van Ten-Boer, onder Woltersum. AENGT ERP , b., prov. Friesland. Zie ANGTerp. AENGWIERUM , oude naam van het d. Engwierum, prov. Friesland. Zie ENG wiERUM. W. * AENGWIRDEN beslaat, volgens het kadaster, eene oppervlakte van 4064 bund. 85 v. r. 71 v. ell., waaronder 4042 bund. 27 v. r. 20 v. ell. belastbaar land, en telt 405 h , bewoond door 540 huisgez., uitnakende eene bevolking van 2800 inw. - De Herv., die er 1690 in getal zijn en twee kerken hebben, als : ééne te Tjalleberd en ééne te T er band, maken de gem. van Tjalleberd - L u n je b er d Gersloot -Terband-en-een-gedeelte-van-Heerenveen uit. Het grietenijhuis van AENGwinnen staat bij Heer en vee n. . AENSTOOT, oude naam van het d. Otterloo, prov. Gelderland. Zie OTreRloo. W. AEPEN , buurs. in Gelderland. Zie APPEN, W. AERNEM, oude naam van de st. ARNnen. Zie dat woord. Wbk. en A. * AERT (TER-) ligt â u. N. W. van Assen, 1 u. Z. W. van Vries. Men telt er 4 h.. en ruim 50 inw. AESlNGA, voorm. adell. h., prov. Groningen. Zie Asinga. W. . AESTERMAR, oude naam van het d. Oostermeen, prov. Friesland. Zie OostERMEER. W. * AFFERDEN, in Opper-Gelder, heeft een gierpontenveer over de Maas, in den weg van dit dorp op Vorthem. AFFERDEN-DRUTEN-EN-DEEST. De eerste, die in deze gem. het leeraarambt heeft waargenomen, is geweest HENRicus De Bruin, die in het jaar 1615 herwaarts kwam en in het jaar 1659 overleed. AFFETA , stranddistr. en st. in Afrika. Zie Fera. W. AFGELATEN-VEN (DE), poel in de heide in het markgr. van Bergen-op-Zoom, prov. Woord-Braband, gem. Woensdrecht-Hoogerheiden-en-Hinkelenoord. AFMEETING (DE), pold. in den Biesbosch, prov. Woord-Braband, Tweede distr., arr. 's Hertogenbosch, kant. Heusden, gem. Werkendum , palende N. aan de Weeren over de Bakkers-kil, O. aan den Wieringer-wal en den Borcharen-polder, Z. aan het Heimans-gaatje, W. aan de Bruine-kil. - Deze pold., welke in het jaar 1841 bedijkt is, beslaat, volgens het kadaster, eene oppervlakte van 9 bund. 64 v. r., en watert uit door eenen duiker met eene klep op de Bruine-kil. De hoogte der dijken is 2.64 ell. Het land ligt 0.80 ell. boven A. P. Hij wordt door den eigenaar bestuurd. - En maakt een gedeelte uit van de zoogenoemde Weeren-over-de-Bakkerskil. * AFSCHED wordt ook wel de KAMPER-ZEEDIJK genoemd. Men telt er 29 h.. en 150 inw. - Er is eene school, welke gemiddeld door 25 leerlingen bezocht wordt. AFSNIJDING-WAN-WEERENSTEIN, onbehuisde pold. in den Biesbosch, prov. Woord-Braband. Zie Joachimmea-veld. W.

AGASTALDABURG, plaats, vermeld in 1049, als liggende in dat edeelte van het distr. Isloa, van het graafs. Amelande, dat door # Hendrik aan BERNoldus, den twintigsten Bisschop van Utrecht, geschonken werd. Men meent daarvoor te moeten houden de hofstede OLDEnor, gem. Markelo, in Overijssel. AGATENKYRECA, ouden naam van het d. AAGTEKERKE, prov. Zeeland. Zie AAGTEKERKE W. * AGATHA (ST.) ligt # u. Z. O. van Cuyk en bijna even zoover N. W. van Oeffelt. Men heeft er eene olieslagerij. AGATHA (DE SLUISPOLDER-WAN-), pold, prov. Noord-Braband. Zie SluispoLDER-vAN-St. AgatnA W. AGATHA'S-KONVENT (ST.), voorm. kloost. in Rijnland, digt aan de wallen der stad Leyden, buiten de Rijnsburgsche-poort. Het werd bewoond door Nonnen van de orde van St. Augustinus. In den Spaanschen oorlog is het geheel omvergehaald en bij de vierde vergrooting van Leyden gedeeltelijk in die stad getrokken. AGENG, bosch in Oost-Indië, op het eil. Java, resid. Pekalongan, distr. Wonosobo. AGENORIA, verl. plant in Nederlands-Guiana , kol. Suriname, aan de Beneden-Saramacca, ter linkerzijde in het afvaren ; palende bovenwaarts aan den militairen post Nassau, benedenwaarts aan de suikerplant. Kent ; 500 akk. groot. AGGEMA, voorm. burg in Hunsingo, prov. Groningen, arr. en 24 u. N. W. van Appingedam, kant. en 54 u. N. O. van Onderdendam, gem. Uithuizermeeden. AGILMARI, oude naam van het Egelmeer, prov. Utrecht. Zie EGELMEER. W. AGNES-KONVENT (ST.), voorm. kloost. te Groningen. Zie AGNIETEN - KLOOSTER, AGNIETEN-EILAND of PoELoE-PANGANG, eil. in Oost-Indië, in de Zee-van-Java , 2 m. N. W. van Onrust. AGNIETEN-KLOOSTER (ST.), voorm. kloost, te Elburg. Zie FRANciscANER-KloostER. W. AGNIETEN-KLOOSTER (ST.) of St. AGNEs-konvENT, voorm. kloost. te Groningen, bij de Oude Ebbingestraat. - Dit kloost. was bewoond door Nonnen van den derden regel van den H. FRANciscus. De gebouwen zijn meerendeels gesloopt en dienen overigens tot woningen voor arme lieden. AGNIETEN-KLOOSTER (ST.), voorm. kloost. te Hoorn, achter de Grootekerk. - Dit kloost. was in het jaar 1585 gesticht voor Nonnen, die naar den derden regel van den H. FRANciscus leefden. In een oud handschrift leest men daaromtrent : » Anno 1585 syn tot Hoorn ge» komen Susteren van de derde ordre van S. FRANciscus , en verkregen • van de Regent en Burgemeesttren der Stede, om een Convent te set»ten, op dat land achter die Groote Kerke, met conditiën, dat sy » die Weel, dat is dat water, dat achter dat Convent plach te loo» pen, souden aenhalen en stoppen, met koeiemesse, en int jaer » 1597 soo is geconsacreert den Hoogen Autaer, S. Agniet. 1455 » noch gewyt haer houte kerk, en Ao. 1462 soo is die steenen kerk » van Sint Agniet gewijt.” - Het had op het groote kerkhof tot zijnen ingang, en strekte zich van daar noordwaarts tot aan het Sint. Geerten-klooster, dat van voren breed was, tot dat het tegen het Ceciliaklooster aankwam, waarop het erf smaller werd, en wat noordwaarts strekte tot aan de Turfhaven. In het jaar 1595 heeft men door het

[merged small][merged small][ocr errors][merged small][ocr errors][merged small][merged small][ocr errors][ocr errors]

achtereinde dezer twee kloosters, eene nien we straat gelegd, de Gra-
venstraat genoemd. - In het jaar 1586 werd dit klooster verbouwd
tot een Admiraliteitshuis. Thans is een gedeelte van dit gebouw afge-
staan tot onderwijs aan de leerlingen van de Clinische school, en het
overige dient tot andere nuttige einden.
AGNIETEN-KLOOSTER , voorm. kloost. te Kampen, op den Vloed-
dijk, dat in de vijftiende eeuw gesticht was en bewoond door 26 Non-
nen van den derden regel des H. Franciscus. - Ter plaatse, waar
het gestaan heeft, ziet men thans de Stads-Annesschool en eene Be-
w AARSCHOOL VOOR DE MINVERMOGEN DE KLASSE.
- AGNIETEN-KLOOSTER , te Rhenen. - De grond, waar het ge-
staan heeft, zijn thans tuinen, waaronder nog onderaardsche gangen
zijn ; ook zijn de zijmuren nog overblijfselen daarvan.
AGNIETEN-TOREN (ST), voorm. toren te Hoorn, aan de Stads-
vest, thans de Jodenbuurt. - Deze toren, welke in het jaar 1508 ge-
bouwd werd, ontving zijnen naam naar het St. Agnieten-klooster, waar
achter hij stond.
AGOENG of Agong, berg in Oost-Indië, op het eil. Java, resid.
Preanger-Regentschappen, reg. Bandong, op de scheiding van de distr.
Timbangantang, met Tjikoeboelan.
AGOENG of Agong, berg in Oost-Indië, op het Sundasche eil. Bali,
aan de Oostzijde. - Het is de hoogste berg van het eiland, daar hij
5400 ellen bereikt, en eene werkzame vulkaan, uit welks krater,
op den top, onophoudelijk zware rookwolken opstijgen.
AGONNA , stranddistr. in Afrika, in Opper-Guinea, aan de Goud-
kust, rijk Assiantie.
AHANTAH, stranddistr. in Opper-Guinea. Zie Hante. W.
SAHN , d. in het balj. van Remich-en-Grevenmacher, regtsgeb. Gre-
venmacher, grooth. Luxemburg, arr. en 4 u. O. ten N. van Lurem-
burg, kant., kw. en 2 n. Z. ten W. van Grevenmacher, # u. N.
ten O. van Wormeldingen, aan den Moezel, die te dezer plaatse de
Ober-Donvennesbach opneemt ; met 55 h. 210 inw. - De inw., die
alle R. K. zijn, hebben hier eene filiaalkerk, welke tot de par. van
MWieder-Donven behoort. - Men heeft er een gemeentewoud, dat 95 bund.
8 v. r. 20 v. ell. groot is. -
AHNEM, havez. in Zalland, prov. Overijssel. Zie Asen W.
AHOESING of Anusing, d. op het Moluksche eil. Amboina.
AI, Poeloe-A1, eil. in Oost-Indië. Zie AY, Poeloe-AY. W.
AJA, d. in Oost-Indië. Zie AuwN W.
AIDOEMA, eil. in Oost-Indië, een der Papoesche-eilanden. - Het
vormt met de eilanden Ka pa - Mirra en Drum a u , de westzijde
der Iris-straat.
AJER (POELOE-), eil. in Oost-Indië. Zie Hoorn. W.
AJER-BANGIES, resid. en st. in Oost-Indië. Zie AYen-BANGies (1). W.
AJER-GOEROE-GOEROE (DondeREND water), riv. in Oost-Indië,
in het eil. Amboina, kust van Hitoe, welke zich ten O. van het strand
Toehoesema, in het gesp. Olie-Helawan, met eene bruisenden waterval
in zee stort. - Het water dezer rivier, dat zeer helder en uitmun-
tend is, wordt door de zeevarenden, die deze kust aandoen, bij voor-
keur gezocht.
AJER-MENDIDI, d. in Oost-Indië. Zie KomolombA1. W.

(1) Eveneens zoeke men de overige woorden, welke niet op AJER gevonden worden op AYER.

AJER-M1 RA, riv. in Oost-Indië. Zie Moon DENAARs-Ravien. W. AJER-MOTA (WATER DER ooGEN), twee bronnen in Oost-Indië, op het eil. Madura, kon. Madura. - Deze bronnen zouden, volgens de overlevering, ontstaan zijn door den rouw van eenen bruidegom, wiens bruid door den duivel (satang) was weggehaald, Al LSUM , voorm. kast. in Fivelgo, prov Groningen, arr, kant. en 5 u. W. ten Z. van Apingedam, gem. en 1 u. O. van Ten-Boer, 1 n. W. van W. attewierum, waartoe het behoorde. AIM ISTAD1 , plaats, vermeld in een testament van Bisschop WilliBroadus, in de achtste eeuw, als liggende in het land der Turingers. AJO , berg in West-Indië, op het eil. Aruba, in het noordoostelijke gedeelte, AJOEN-AJOEN , berg in Oost-Indië, op het eil. Java, resid. Buitenzorg, distr. Tjibaroessa. AJOU , d. in Oost-Indië. Zie AUwN W. AJOU- EILANDEN , groep eil. in Oost Indië. Zie Fan. W. AIRSAIN, HAnsain of Ainsin, afzonderlijk liggende pachthoeve in de heerl, Differdingen, grooth, Luxemburg , kw . arr. en 41 u. W. Z W. van Luxemburg, kant. en 1 à u. W. ten N. van Esch-aan-deAlzette, gem. en 4 u. W. van Differdingen, doch kerkelijk tot de par. Rodingen behoorende. - Deze hoeve behoorde vroeger tot de Fransche gem. Saulnes of Sonnes, maar is bij art. 51 van het grenstractaat van Kortrijk, sedert 1820 aan het grooth. toegevoegd. * AKAT ligt op 5° 16 Z. B. AKERENDAM of Aknepan, buit. in het balj. van Blois, prov. Noord-Holland, arr. en 2 u. N. van Haarlem, kant., gem. en ten Z. even buiten het vl. Beverwijk, aan den straatweg van Alkmaar op Haarlem, Dit buit. beslaat, met de daartoe behoorende gronden, eene oppervlakte van 11 bund, 96 v. r. 94 v. ell., en wordt thans in eigendom bezeten en bewoond door den Heer A. Huygens. AKER-POLDER, pold. in Amstelland, prov. Woord-Holland. Zie MIDDELvELDsche-A KER-PoLDER. W. ' AKERSLOOT, gem., beslaat, volgens het kadaster, eene oppervlakte van 2526 bund. 40 v. r. 40 v. ell., waaronder 2489 bund. 5 v. r. 59 v. ell. belastbaar land, telt 162 h , bewoond door 195 huisgez., uitmakende eene bevolking van 1000 inw. - De eerste, die in deze gem., na hare scheiding van Limmen, het leeraarambt heeft waargenomen, is geweest Dirk Claeszoon, die in het jaar 1600 herwaarts kwam, en in het jaar 1609 naar Egmond-op-Zee vertrok. – Te Akensloot is een veer over het Noord-Hollandschekanaal. - AKERSLOOT - HERTOG – EN – BLIJVERS – POLDERS, pold. in Rijnland, prov. Zuid-Holland. Zie AkkeRsloot-Hertog-Es-BLIJvEasPOLOERS. AKERWEG , weg in Amstelland, prov. Woord-Holland, in eene westelijke rigting, loopende van Sloten tot in het droogtemalen Haarlemmermeer, waardoor hij bijna geheel vernield is. Vroeger liep hij, door of langs dat meer, tot aan den Drecht en Zuid-Schalkwijk door het mede door dat meer vernielde dorp Nieuwerkerk. * AKHOUMA ligt in het rijk Adon (niet Adom). AKKEREINDE, b, in Firelgo, prov. Groningen, arr, en 5 u. N. N. 0. van Groningen, kant. en 24 u. N. O, ten N. van Hoogezand, gem. en 14 u. N. O. van Slochteren, 10 min. W. van Siddeburen, met 15h, en ongeveer 60 inw.

In

AKKERENVEN (DE, poel in de heide in het markgr. van Bergen-op-Zoom, prov. Woord-Braband, gem. Woensdrecht-ttoogerheideen-Hinkelenoord. AKKEROORD, buit. in Schieland, prov. Zuid-Holland, arr. en 54 u. N. O. van Rotterdam, kant. en # u. Z. W. van Gouda, gem. en 50 min. N. O. van Moordrecht. – Dit buit. beslaat, met de daartoe behoorende gronden, eene oppervlakte van 206 bund: 50 v. r. 29 v. ell., en wordt in eigendom bezeten en bewoond door den Heer G. G. SNELLEN. SAKKERS (DE), onbehuisde pold. in den Biesbosch, prov. WoordBraband, Vierde distr., arr, Breda, kant. Oosterhout, gem. Geertruidenberg , palende N. en O. aan de Donge, Z. aan Allemanshil, W. aan de onbekade Akkers. - Deze pold., welke in het jaar 1857 bedijkt is, beslaat, volgens het kadaster, eene oppervlakte van 24 bund. 88 v. r. 60 v. ell. en wordt door drie houten duikers, voorzien met kleppen van 0,55 tot 0,50 ell. wijd, op de Donge, van het overtollige water ontlast. Het land ligt 0,20 ell. boven A. P. De hoogte der dijken is 2,00 ell. Hij staat onder het bestuur van de eigenaren. SAKKERS (DE), plaat in den Biesbosch, prov. Woord-Braband, Vierde distr., arr. Breda, kant. Oosterhout, gem. Made-en-Drimmelen. AKKERS (DE), geh. in de bar. van Breda, Vierde distr., prov. Woord-Braband, arr. en 24 u. W. Z. W. van Breda, 14 u. en Z. Z. O. van Oudenbosch, gem. Rucphen-Vorenseinde-en-Sprundel, # u. O. van Rucphen , 10 min. Z. van Sprundel, waartoe het behoort, met 4 h. en 50 inw. AKKERSLOOT (DE), water, prov. Zuid-Holland, gem. Alkemade, loopende uit de Oude Ade, Oostwaarts naar de Rijpwetering, bezuiden den Akkersloot-polder. AKKERSLOOT-HERTOGS-EN-BLIJVER-POLDERS, droogmakerij in Rijnland, prov. Zuid-Holland, arr. Leyden, kant. Woubrugge, gem. Alkemade, palende N. aan de Zomersloot, die haar van den Waterloos-polder scheidt, O. aan de Rijpwetering, Z aan de Akkersloot, die haar van den Blaauwe-polder scheidt en W. aan de Oude Ade, die haar van den Vrouwe-Venne-polder scheidt. - Deze droogmakerij, welke in het jaar 1814 bedijkt is, bestaat uit den Akkersloot-polder, den Blijver-polder en den Hertogspo 1 de r; beslaat, volgens het kadaster, eene oppervlakte van 156 bund. waaronder 150 bund. 69 v. r. 54 v. ell. schotbaaar land, en wordt door een en molen op de Akkersloot van het overtollige water ontlast. AKKERSLOOT-POLDER (DE), pold. in Rijnland, prov. ZuidHolland, arr. Leyden, kant. Woubrugge, gem. Alkemade, palende N. aan den Hertogs-polder, O. aan de Rijpwetering, Z. aan de Akkersloot, die hem van den Blaauwe-polder scheidt en W. aan de Oude-Ade, die hem van den Vrouwe-Venne-polder scheidt. - Deze pold. maakt uit het zuidelijk gedeelte van de gecombineerde Akkersloot-Hertogs-en-Blijver-polders. AKKERWOUDE, kad. gem., prov. Friesland, kw. Oostergoo, griet. Dantumadeel. Zij bevat de dorpen : Akker won de, Murmerwo u de, Dant u ma wo u de, Wouterswoude en Driezum, en beslaat, volgens het kadaster, eene oppervlakte van 4029 bund. 77 v. r. 57 v. ell., waaronder 5957 bund. 24 v. r. 5 v. ell. belastbaar land. “AKKERWOUDE ligt in het kant en 1 u. Z. Z. W. van Dockum. Dit d. heeft eene uitvaart naar de Woudvaart loopende. - In 1849 is te Akkenwoude de kerk en toren afgebroken, en daarvoor eene nieuwe kerk en toren gebouwd.

« VorigeDoorgaan »