Pagina-afbeeldingen
PDF
ePub

het aftreksel van de kina met venetiaansche zeep, het tinctuur van de gom Ammoniac, en

voegde daar by een weinig van het zout van Pag. 150. heris-hoorn, en den Syr. Alth. F. In inwen.

dige ontsteekingen pryst hy de spaansche-vliegpleisters zeer sterk. De eige ondervinding heeft hem ook doen zien, hoe voordeelig de ge. noemde bast is in de pokjes en mazelen, tegen het vuur, in verzwakte en ongedaane lighaamen, als ook in bloedstortingen, en van alle deeze gevallen brengt hy eenige waarneemin

gen by.

Pag. 170.

In het derde artykel, spreekt de Heer HEUERMANN van den loop en rooden-loop, welke in Koppenhagen in 1757. in Rendsburg in 1759. en in Kellenhusen in 1761. ge

regeerd heeft. In Koppenhagen stierven aan Pag. 176. dezelven meêr, dan 300. menschen. De lugt

gesteldheid was droog, en zeer warm van het begin van Juny tot July; eenige maanden te vooren was de lugt vogtig, en den geheelen winter niet zeer koud geweest. De ziekte, ontItondt, voor dat de zomer-vrugten ryp waren, en daar uit blykt, dat dezelven daaraan geen

schuld hebben, maar veel eer nuttig zyn, om Pag. 178. dezelve tegen te gaan. De lugt-gesteldheid, en

daar by het genot van Negt gekookt bier, koud water, zuure melk, en andere sterk verkoelende dranken, als ook de verkoudheid, zyn veel eer oorzaaken der genoemden ziekten geweeft. Warme dranken, en een matig gebruik van geestryke vogten , als ook van zulke spyfen, welke wel met speceryen vermengt waren, zyn altyd zeer nuttig geweest. De Punch was zeer goed, om de ziekte voor te komen en

de

[merged small][ocr errors]

men.

de uitwaalfeming te bevorderen. Eene al te
sterke minnenhandel heeft in veelen gelegen-
heid tot den loop gegeeven. Verzweeringen Pag. 182.
en verhardingen der vliesen, heeft men meêr in
de dikke, dan in de dunne darmen waargeno-
Alle soorten van menschen zyn door dee-

Pag. 183
ze ziekte aangetast, doch zwangere vrouwen
zeer zelden.

By de geneezing stelt hy geen vertrouwen Pag. 184. in het vitrum ceratum Antimonii , dewyl hy in sommigen den loop daardoor heeft zien vermeerderen, in anderen in het geheel geene, en in eenigen al te sterke braakingen daarop ge'volgd zyn. Het Pulvis radicis Ipecacuanha, met gelyke deelen Rhabarber vermengt, was in tegendeel voldoende, wanneer de loop door geene koorts verzelt wierd. Indien 'er eene ont

' steeking was by gekomen, en de ziekte veel eer uit eene scherpte in het bloed, als in de darmen ontstond, waren de braakverwekkende en buikzuiverende middelen onnoodig, maar men moeft eene ader openen, verkoelende, flymerige, amandelmelken, gebruiken. Indien Pag. 185. de hitte zeer groot was, voegde hy salpeter en kampher by de andere verkoelende middelen, en leide op den buik spaansche - vlieg - pleisters. In sommigen, die den loop zeer sterk, en in de darmen eene scherpe stoffe hadden, liet de Schryver, drie dagen aan elkander, alle dag een half dragme Rhabarber met den cremor tartari, en des avonds een opiaat gebruiken. Vervolgens waren versterkende en famentrekkende middelen noodig, waar toe de kina, getrokken in wyn, waar in een gloejend yzer uitgeblust of pulv. Cort. met pulu. terræ Catechu, nucis

moscha.

[ocr errors]
[ocr errors]

was,

[ocr errors]

moschata , en Cort. Cinnam., zeer voordeelig was, doch deeze middelen waren egter niet zoo schie. lyk van nut, schoon de lyders teffens niet dan flymerige spysen en dranken genooten. Sommigen heeft hy gegeeven oly van amandelen of olyven met eenige droppelen ol. Cajeput. , anderen liet hy gebruiken was, in de genoemde oly gesmolten, doch ook alle deeze middelen zyn niet toe

rykende bevonden, maar de Opiata , alle avond · gegeeven, zyn voordeelig geweest. Slymerige Pag. 188. clysteeren zyn ook niet verzuimd. Sommigen zyn

geneezen door het gebruik van warme zweetdryvende dranken, waar door fy in eene voordeelige uitwaafleming geraakten, doch anderen konden niet aan het zweeten gebragt worden. Aan de Simaruba en Salab heeft hy niets byzonders gevonden, doch hy pryst een consery uit confectio anacardina, bol. armen., extr. op. theb. en ball. Locatel. Van het kalkwater met melk heeft

hy geen byzonder nut gehad. Pag. 204.

De toevallen, welke na deeze ziekte volg. den, als wateragtige zwellingen der beenen, de water-zugt, aamborstigheid, wierden geneezen door Aloë, met zeep vermengt, en in pillen gegeeven, staal, als ook bittere, verwarmende,

en pisdryvende middelen. Pag. 208.

By eene andere gelegenheid, wanneer de loop, en rooden - loop van eene gevatte koude, na koude en heete koortsen ontstaan was, waren de koorts - baft, bittere extracten en andere verwarmende en versterkende middelen, van het meeste nút. Blaartrekkende middelen, en

warme pappen wierden insgelyks met voordeel Pag. 211. op den buik gelegd. Het poeder van de Lyfimachią vermeerderde den loop, en maakte de

lyders

lyders onrustig; en de Schryver is sterk tegen dit middel (*). Poeders uit de Terra sigillata , Pag. 213. Polus Armena, Catechu, zyn zoo min voordeelig geweest, als fyn gewreeve zwam.

Meer nut bragt men te weeg door den Cortex Mangostane en Pocgereba (1), doch ook deeze waren zoo

nuttig

(*) De Hooggel. Hr. De Haen pryst, in tegen. deel, in Ratione Medendi Tom. 1. pag. 220. edit. Leid., dit middel sterk aan, waar van hy, door tien proeven, de voortreffelykheid heeft leeren kennen. Een purgeermiddel gebruikt zỳnde, heeft hy een dragme of vier fcrüpels, van het poeder van de genoemde plant, des morgens en 's avonds laaten gebrui. ken, en altyd bevonden, dat de ziekte, wanneer die niet veroudert was, en meer uit eene verNapping der ingewanden, dan uit eene andere oorzaak voortsproot, volmaakt binnen drie of vier dagen geneezen was. Naderhand heeft hy bevonden, dat dic middel in alle soorten van loop te staaden komt, wanneer de oorzaak door behoorlyke middelen overwonnen is, en de loop egter door de versapping der ingewanden aanhoud. ibid. pag. 357.

(+) De Cortex Mangostane, word genomen van een boom op Java, de Molukfche en Philippyösche Eilanden, die by. LINNÆUS (Syft. Nat. Vol. 2. pag. 326. Ed. XII.) den naam draagt van Garcinia, foliis ovatis , pedunculis unifloris, naar Garcin, die dezelve heeft beschreeven en afgebeeld, in Pbilofopb. Transact. No. 431. t. 1. In het algemeen schryft men aan deezen bast toe, eene famentrekkende kragt, overeenkomende met de kragten van de Cortices granati, en pryst died in den loop en rooden loop.

De Cortex Pocgereba, voor eenige jaaren uit A. merica gebragt, heeft geenen smaak, doch word in den loop zeer voordeelig bevonden, en daarom in deeze ziekte van de Americaanen gebruikt. Te Parys heeft men denzelven beproeft, en in de diarrbæã, dysenteria, fluxus bepaticus voordeelig be.

vonden.

[ocr errors]
[ocr errors]

nuttig niet, als de voorheen gepreeze middePag. 215. len. Het Extract van de Geum rivale is in wei

nigen goed bevonden, die alleenlyk eenen zeer geringen loop hadden. Het Extractum Cicute verergerde de ziekte; doch de Brasiliaansche boonen (Faba Pechurim) verdienen gepreezen te worden (1); elke lyder gebruikte van de zelven, des voor- en namiddags , telkens veertig greinen, na dat de maag en darmen eerst gezuivert waren: des avonds, de pynen zeer Iterk zynde, namen sy een Opiaat. Anderen, die den loop langer gehad hadden, moeften drie of viermaal 's daags dezelfde quantiteit gebruiken. In sommigen scheenen sy, in de eerste twee of drie dagen, den loop te vermeerderen, doch op den derden of vierden dag stuitten sy denzelven gemeenlyk. Men kan dezel- . ven ook in een aftreksel, en, tot extract gemaakt, in pillen gebruiken; na het poeder doet

het extract de beste werking. Pag. 217. By het openen der lyken heeft de Schryver

niet alleen de darmen, maar ook alle overige buik- en borst- ingewanden bedorven gevonden. In eenigen was de binnenste rok der dar

men

vonden. Drie oncen zyn voor eenen volwassenen genoegzaam, en geneezen de ziekte binnen twee dagen. Dezelve veroorzaakt nog braakingen, nog afgangen. Comment. Lipsiens. vol. 1. pag. 145.

(+ Io Abhandl. der Königl. Schwedischen Akad. der Wissenschaften 1759. Heeft de Hr. Bäck deeze boonen omstandig beschreeven. De Hr. ZETZEL heeft dezelven met veel voordeel gebruikt, gelyk ook de Hr. ROSÉN. Men zie deszelfs Handleiding tot de kennis en geneezing van de ziekten der kinderen, pag. 178. Alwaar ik de Waarneemingen van de Hee ren Bäck en ZETZEL insgelyks heb voorgesteld.

« VorigeDoorgaan »