Pagina-afbeeldingen
PDF

ceterum modeflia, labore, vigilantia, dux, et legatus, et miles, quum iam tua vexilla, tuas aquiIas magno gradu anteires: meque aliud tibi ex illa adoptione, quam filii pietatem, filii obfequium allereres, longamque huic nomini aetatem, longam gloriam precarere. Iam te providentia4 deorum primum in locum provexerat; tu adhuc in fecundo refiftere, atque etiam fenefcere optaBas: privatus tibi videbaris, quamdiu Imperator et alius eflet. Audita funt vota tua , fed in quamtum optimo illi et fanctiffimo feni utile fuit, quem dii coelo vindicaverunt, me quid poft illud divinum et immortale factum, mortale faceret. De-5 Beri quippe maximo operi hanc venerationem, ut moviflimum ellet, auctoremque eius ftatim conTecrandum, ut quandoque inter pofteros quaereretur, am illud iam deus feciflet. Ita ille mullo 6 magis nomine publicus parens, quam quia tuus. Ingens gloria, ingensque fama, quum abunde expertus elTet, quam bene humeris tuis federet imperium, tibi terras, te terris reliquit; eo ipfo carus omnibus ac defiderandus, quod profpexerat, me defideraretur. XI. Quem tu lacrymis primum, ita ut filium decuit, mox templis honeftafti, nou imitatus illos, qui hoc idem, fed alia mente, fecerunt. Di

de re milit. 4, 5. Ideo ait, iam
tua a*ezi/la, tuas aquilas. Vid.
59, 8. G.
longamque precarere)
optans, ut diu tibi contingeret,
filii momen gerere, et obfequii
gloria frui. E.
4 vota tua) . Cum optares,
non cum Nerva imperare. G.
Gierigius intelligit. vota, quae
fecerat omnino pro falute Ner-
vae. Has preces audiverunt
dii ita, ut Nervam coelo vindi-
carent, h. e. fummam ei dede-
runt falutem. E.
Refero ad fuperiora, in fecun-

[merged small][ocr errors]

vit. S.

eavit caelo Tiberius Auguftum ; fed ut maieftatis crimen induceret: Claudium Nero ; fed ut irrideret: Vefpafianum Titus, Domitianus Titum; fed

a ille, ut dei filius, hic, ut frater videretur.

[ocr errors]

'fideribus patrem intulifli, non ad metum civium, mon im contumeliam numinum, mom in honorem

3tuum ; . fed quia deum credis.
quum fit ab his, qui et fefe deos putant.

Minus eft hoc, Sed

licet illum aris, pulvinaribus, flamine colas; non alio magis tamen deum et facis et probas, quam

quod ipfe talis' es.

In principe enim, qui electo

fucceflore fato conceflit, una eademque certiflìma divinitatis fides eft, bonus fuccefTor. Num ergo 4 tibi ex immortalitate patris aliquid arrogantiae ac

rnaieftatis crimen ) Hoc eft, ut tanto facilius maieftatis, quos · vellet, damnaret. Tanto enim vehementius puniuntur, qui imperatoris vel vivi vel nortui ma' ieftatem minuunt, quod religionem etiam deorum violafIe cemfentur. Hinc maigftatis crimen ggg 3stas nomine paffim adpellat Dio, tum in ipfo Tiberio, v. g. L. 57. p. 6o7. É tum alias. Et notum illud, Impie locutus parmularius ex Sueton. Domit. io. Add. infra 33, 3. et 4. Refpondent igitur his verbis, ordine nihil immutato, i[ia, non ad metum civium. * Neque tamen non fateor, me ab altera quoque huius loci lectione folicitari, mhaieftatis numen induceret. Tiberius etiam apud Tacitum A. 1 , 73. refcripfit Confulibus : Non ideo decretum patri fuo caedum, ut iw perniciem civium is honor vertere:ur. Quid fi dedit Plinius, una litera minus, ut maieftati numen induceret, h. e. ut maieftati imperatorum induceret velüm, veftemque venerabilem, numen divinum, eoque obtentu tanto acerbius eam offet vindicare. Et video etiam Ê placuiffe ut maiefiati fuae numen induceret. Sed crimen firmat Schwarzianus, et Arntzenius. Ernefti autem meus legi vult : nomen maieftatis in

duceret : ut eft ap. Cic. Fam. 1, 6. nomen fictae ` religionis inductum. G. ut irrideret) Qnid Nero de Claudii gno$e&are, [entiret, pulchre exprefTum eft in praeceptoris ipfius ludo, f. GnoxoAoxvvs*aev. G. Cf. Tacit. Amm. 13, 2. et Suetom. Ner. 33. E. a /ideribus intulifti) Antiquifliina illa Gro$s&g*»s ratio : hinc ftella in nummis ^ confecrationis lignum : hing /ideribus recepta in nummis Fauftina etc. Vid. 89, a. G. .' 3 quii et /e/e deos) Horum enim intereft, quam fanctilIime coli, quos ipfi in deorum numerum" retulere. Interc/t , inquam, ea ratione, ut deinde 65, 3. Imperatoris maxime intereft, non peierari ; ut de AuguIto Senecâ Confol. ad Marciam ' c. 15. Tulit fortiter (domeftica funera), tamquam eius iam res ageretur, cuius cum mairime iítererat, de diis neminem „queri. Similis Auguftus, fimiles Titus ac Domitiamus illi homini, qui afper femper Senatus obtrectator `et obiurgator, cum ipfe paullo polt allectus eflet, Non putaram,' inquit, ita praeclarum nos Senatum habere. G. „pulvinarius) Vid. ad 8, i.

[ocr errors]

num hos proximos divinitate parentum

defides ac fuperbos potius, quam illos veteres et antiquos aemularis? qui hoc ipfum imperium peperere, quod modo hoftes invaferant contemferantque; cuius pulfi fugatique mom aliud maius habebatur indicium, quam fi triumpharetur. Er- 5 go fustulerant animos, et iugum excuflerant: nec iam mobiscum de fua libertate, fed de moftra fervitute, certabant: ac ne inducias quidem, nifi aequis conditionibus inibant, legesque ut accipe

rent, dabant.

bonits /ucceffor) Qui vita et actionibus tefiafur, divino fe confilio electum, primum et capitale novi dei múnus etc. G.

4 cuius pul/i /ugatique) Cuius imperii Romani pul/i ab hoJtibus /uis fugatique non aliud maius certiu*que habebatur indicium, apud prudentes viros et fagaciores, quam /i Romae ab Imperatoribus uriumpharetur, triumphus ageretur. De falfis Imperatorum priorum et mimicis (vid. mox 16, 3.) triumphis res nota. De Caio e Sueton. 47; de Domitiano e Tac. Agric. 39, ubi plura viri docui. Locus claificus feryatus in excerptis Dionis e Theodofio L. 57. p. 761. fq. * Nimirum fervo antiquam Aldi et ceterorum lectionem, ad quam quo faepius redeo, tanto mìinus ea mihi videtur vitiofa. Quid enim eft, quod concoquere non poflunt viri docui? pil/um et fugatum dici imperiumi? at ferunt contemni, invadi : quae Profecto ipfa quoque non ad im1'eriusn , in quantùm incorporalis res elt, fed ad homines, ád duces, ad exercitus, pertinent. Itaque poenitet fere, quod in fuPer!ogis editionis cohtextum recepi fupplementum e veltigiis vit'atorum et mutilorum fine du

[merged small][merged small][ocr errors][merged small][merged small][ocr errors]

XII.

tus, et votum imperata faciemdi.

At nunc rediit omnibus terror et me

Vident enim

Romanum ducem, unum ex illis veteribus et prifcis; quibus imperatorium momen addebant contecti caedibus campi et infecta victoriis ma

[ocr errors]

Accipimus obfides ergo, non emimus : nec

ingentibus damnis immenfisque muneribus paci- ,

fcimur, ut vicerimus.

Rogánt, fupplicant; lar

, gimur, negamus, utrumque ex imperii maieftate: agunt gratias, qui impetraverunt; 'non audent

3 queri, quibus negatum

eft. An audeant, qui

fciant, te adfedifTe ferociffimis populis eo ipfo tempore, quod amiciffimum illis, difficillimum nobis: quum Danubius ripas gelu iungit, duratusque , glacie ingentia tergo bella transportat:

quum ferae gentes non

telis magis, quam fuo

4caelo, fuo fidere armantur? Sed ubi in proximo tu, non fecus ac fi mutatae temporum vices et.

[merged small][merged small][merged small][merged small][merged small][merged small][merged small][merged small][ocr errors]
[ocr errors][ocr errors][ocr errors]

fent, illi quidem latibulis fuis claufi tenebantur;
noflra agmina percurfare ripas, et aliena occafio-
ne, fi permitteres, uti, ultroque hiemem fuam
barbaris inferre, gaudebant.
XIII. Haec tibi apud hofles veneratio. Quid
apud milites? quam admirationem, quemadmo-
dum comparafli? quum tecum inediam, tecum
ferrent fitim ; quum in illa meditatione campeflri
militaribus turmis imperatorium pulverem fudo-
remque mifceres, nihil a ceteris, nifi robore ac
praellantia differens; quum libero Marte, nunc
cominus tela vibrares, nunc vibrata fusciperes,
alacer virtute militum et laetus, quoties aut cafli-
di tuae, aut clypeo gravior ictus incideret; (lau- a
dabas quippe ferientes, hortabarisque, ut aude-
rent: et audebant iam :) quum fpectator modera-
torque ineuntium certamima virorum, arma com-
poneres, tela tentares, ac fi quod durius acci-
pienti videretur, ipfe vibrares. Quid quum fola- 3
tium feflis, aegris opem ferres? Non tibi moris
uua inire tentoria, nifi commilitonum ante luflraf-
fes; nec requiem corpori, nifi pofl omnes, dare.
Hac mihi admiratione dignus imperator mon vi- 4
deretur, fi inter Fabricios, et Scipiones, et Ca-
millos talis elTet. Tunc enim illum imitationis
ardor, femperque melior aliquis accenderet. Poft- 5
quam vero ftudium armorum a manibus ad ocu-
los, ad voluptatem a labore translatum efi; pofi-

4 aliena occafione) Qua mem- puto. Legam eminus. Ultima f: adhuc non Romani, fed bar- vocis praegrefTae adhaerens feari, loli uli funt. Eadem ratio- quenti videtur cominus peperifne dicit hiemem /uayn h. e. ipfis [e. S.

Iolis adhuc commodam. G. 2 arma componere* ) Ut efXIlI, 1 libero Marte) Ut ae- fent aequalia utriusque partis. G. quo Marte. Liberum erat ei, 5 ad oculo*) Âd fpectacula

•adverlus quem pugnabat in illa gladiatorum publica et' privata. meditatione campeitri Traianus, Similis íJ. iam Varronis R. repugnare, ultro fer ire, deiicere, R. 2. pr. 3. Manus movere mafi poflet, gradu etc. G. Iuerunt in th ^atro ac circo,

cogimus vi^rare *) Vid. I. A. quam in /egetibus ac vinetis. Erneftius. Coninus corruptum

« VorigeDoorgaan »