Pagina-afbeeldingen
PDF
ePub

egille illum appareat, uti relinqueret pofteris quam pulcherrimam amabilisfimamque fui ipsius imaginem. Cum enim gloriae bonis artibus pa-randae ellet ftudiofiflimus, et in hac quoque re Tullium, perpetuum et unicum fuum libi exem. plum proponeret, cuius in epistolis vel maxime tantus animus comprehensus, et posteritati commendatus eft : quid poterat facere elegantius ad fimulacrum mentis suae, et factorum vitaeque fuae memoriam tradendam pofteris, quam fi scriptas a se epistolas in vulgus ederet eas, quibus foras quafi prodierat, et conspiciendum fe praebuerat ille cupitor et affectator immortalitatis animus; iisque adderet alias, eo ipso conlilio fcriptas, et forte millas priyatim ad neminem, sed omoi pofteritati dicatas, quibus ea commemoraret; quae de se, de suis ftudiis, de toto vitae suae genere, de actionibus, de amicis suis, de rebus denique omnibus, quae ad ipsum ullo modo referrentur, fcire et existimare vellet posteros. . Illud de ainicis quale fit, fic fatis vel ex meo sensu arbitrari mihi videor, qui hoc ipso tempore non fine suavitate quadam illud tempus cogitatione praecipiam, cum videbunt homines, qui poft aliquot aetates hunc ipsum libellum in manus sument, licuifle mihi tantum non familiariter cum Henrico XI. Rutheno agere, quem sua nobilitas, virtus, felicitas, res gestae ad ingens adeo faftigium extulerint. De Plinio quidem rem fe ita, uti dixi, habere, ipse iudica. bis, scio, fi percurrere velis vitam illius, qualem ex his epistolis, aliunde enim paucislima conftant, collegit Cellarius, cui a nobis tantumdem fere adiectum est. Sed illud quoque iplis epiftolis cognoscendis intelliges, fi attendere volueris, (et attendis, quae magna adolescentiae tuae

[ocr errors][ocr errors]

laus eft, quidquid agas) illud, inquam, pro magoi illius et capacis ingenii tui vi agnofces, quaefitam esse studio varietatem et amoenitatem, lectorum lenocinia; non coniunctas unius temporis, vel ad unum hominem, vel unius argumenti epistolas, distracta potius studio, quae ad unum locum pertinent, suspensumque exfpectatione lectorem, ut plures pervolvat epistolas, dum ad eam veniat, quae coeptam causlae alicuius aut negotii enarrationem absolvat. Illud quoque non fine confilio factum eft, quod tot elogia hominum sui aevi, et praedicationem virtutis illorum intexuit: eo plurimum nempe et hominum et familiarum intererat, habere opus hoc, et suis posteris, ut imaginem aliquam, ut titulum nobilitatis fuae, commendare. Huic, puto, inter alia confilio debetur, quod in tanta librorum eius aevi strage, quae totam paene Traiani, optimi principis, historiam abolevit, evafit hoc volumen, et cum auctoris sui, tum aliarum rerum, hominumque memoria nostra dignillimorum, conservavit memoriam. Succeslit enim deinde Sidopii Apollinaris ftudium, viri magni, qui cum Noftrum unice amaret, commendaret, in exemplum proponeret, quod ex subiectis testimoniis poteris intelligere, multiplicata huius operis exempla sequentem mox colluviem eo sustinere facilius potuerunt. Suavitate tecum,

Illuftrillime Comes, agendi provectus modum epistolae iam egressus sum. Sed neque

intercedit taa humanitas, quo minus reliqua adiiciam, quae in fronte huius libri dicenda habeo, quaeque eo lubentius cognoscent lectores reliqui, fi ie una praesentem quali suimo suo habuerint. Quid? quod poffum etiam in quibusdam ad conscientiam tuam provocare,

[ocr errors]

et teftem te, maiorem exceptione, exhibere: ut in eo, quam faepe optarim, Panegyricum, ut nunc vocamus, five gratiarum actionem Plinii noftri, pretiofum illud iftius aevi monumentum, Celeberrimi Schwarzii studio expolitum, ante prodire, quam denuo mihi, post parvam illam editionem, una

cum epistolis, fine eo minus gratiae habituris, proferendus esset. Illa viri doctislimi cunctatio (fed cunctator fuit etiam Fabius) facit, ut de fatis Plinii, ab eo inde dempore, quo publicis typis committi coepit (coniuncta enim fere Epistolarum et Panegyrici Cors fuit) deque Manuscriptis, qui adhue exstant, supersedeam dicere, cum facile praevideam, pleniora omnia et certiora illum suis ex thefauris dare posle. Quae eadem caufla fuit, ut eo facilius bibliopolae confilio obsequi in hac editio. ne decreverim. Eft autem, ut obiter eum tibi, Illustrissime Comes, commendem, Caspar FritSchius, frater Thomae, (quem principem lui generis hominem fuille accepisti) talis vir, quo nemo magis intelligit negotiationis iftius librariae rationes, nemo generofius illas liberaliusque tractat, indigous proinde iniuria, qua afficere illum nuper aliquis circa scriptores rei rusticae, ipfius fumtu, mea qualicunque opera, editos, conatus est:

conatus eft, inquam, non affecit. Per ipsum profecto et iplius, dum viveret, fratrem non itetit, quo minus quidquid usquam esset praesidiorum compararetur ad exornaudos illos rufticos. Si qua latent (ex iis, quae data funt *), fpeciminibus nondum intelligi fatis potuit, quantum ea momentum habeant) non iplius,

y Miscellan. Observatt. Vol. VII. pag. 274. [q:

[ocr errors]

iterum confirmo, et fide viri boni confirmo, culpa latent; proditura forte aliquando, nobis minime invitis, fed candide plaudentibus. Cafparis igitur Fritschii, huc enim redeo, rationibus et conlilio obsecutus sum, qui defiderari aiebat Plinium, et emendate, quantum eius fieri pofset, editum, et adnotationibus instructum iis, quibus apertior fieret illius sententia, non pueris quidem, et omnium rerum rudibus, sed his, quorum rationes von ferunt, semper ad alios libros ut recurrant, historias, antiquitatemque in promtu habeant, difficiles Grammaticorum nodos looga meditatione resolvant. Lectiopis varietatem, eiusque rei disputationem, non to. tam ille quidem excludebat, sed optabat moderationem ea in re adhiberi, quae non deterreret homines, quales defcripfimus, sed eadem, quae maxime neceflaria videntur, non distimularet. Hoc, ut per se honeftum eft et utile confilium, ita opportune iam locum habebat, cum annos non ita multos prodierint epiftolae, Cortiana et Longoliana industria magno apparatu critico instructae; de Panegyrico autem non lamdati modo Schwarzii opera in maxima proximaque exspectatione fit, sed egregia quoque omnia minetur" cl. Arntzenius : quorum industria quaeGitis uti poterunt, qui toto, quod aiunt, sacco fundi fibi volent opes criticas. Nos ergo, quantum consequi studio atque intentione (quamquam saepe, ut ipse non ignoras, Illustrillime Comes, interpellati) potuimus, talem damus Pli. nium, qui utilis elle poffit propius et accuratius ipsum, non librarios, cognoscere volentibus : qua iq re illa praesertim habita ratio eft, ut non eos modo locos interpretaremur, qui vehe. menter indigere" ea opera viderentur; fed illos

A EF

etiam, in quibus adhaefille, quamquam facilibus et apertis noftro iudicio, alios observabamus. Contigit etiam hic, quod nuper in Quinctiliano, ut dicenda essent, pro instituti nimirum ratione, non ea,

quae ipse primus vidi, quae nescio quam multa fint; sed quae necessaria, aut com. moda certe lectoribus, licet dicta ab aliis quoque,

arbitrabar. Morem equidem illum tenui, nihil ut ponerem, nifi quod ita fe habere, meis oculis, meo animo, cognovillem; fi quod inventum commemoratu dignum videretur, auctori suo libenter adfcriberem, Cortium praesertim Schwarziumque frequenter laudarem.

Hoc igitur quidquid est operae meae tibi, Illustrissime Comes, dicatum elle volo ea lege atque conditione, uti profitear, tua etiam humanitate, tua indulgentia excitatum libenter tractase Plinium, quod cognoscerem, elle apud te in honore hasce literas, teque sapientislima ratione, ab optimis praeceptis et tuo ipsius excellentissimo ingenio profecta, arbitrari, vix, ut res sunt: hodie, feliciter tractari ceteras doctrinae partes pole, nifi quis ab horum librorum usu diligenti iudicium, et quafi gustum quendam veri, pulchri, et honefti, quod tum in oratione tum in vita et consuetudiue hominum confpicitur, retulerit.

Exstant, et suo tempore commemorabuntur apud pofteros etiam, fingularia plane excubantis pro te Providentiae divinae munera, quae orbitatem tuam ita gubernavit, ut merito suspicemur, praeparari te magnificum illius instrumentum ad Talutem et felicitatem plurimorum hominum, tum qui in tua ditione sunt, tum aliorum quoque,

« VorigeDoorgaan »